Białorusko-polska współpraca gospodarczo-handlowa

Od nawiązania stosunków dyplomatycznych w 1992 roku Polska jest jednym z wiodących partnerów gospodarczych Białorusi.

W celu stymulowania białorusko-polskich relacji gospodarczych Mińsk i Warszawa powołały Wspólną Białorusko-Polską Komisję ds. Współpracy Gospodarczej. Jej działalność była ukierunkowana na rozwój bazy prawnej, nawiązywanie kontaktów przemysłowych i biznesowych, a także określanie perspektywicznych kierunków współpracy gospodarczej.

Obecnie prace komisji zostały zawieszone z inicjatywy strony polskiej.

Polska tradycyjnie znajduje się w pierwszej dziesiątce partnerów gospodarczych Białorusi pod względem wolumenu wymiany handlowej i inwestycji. Większość polskich firm w Republice Białorusi działała w wolnych strefach ekonomicznych, korzystając z preferencji podatkowych i celnych.

Od 2022 roku handel towarami i usługami między Białorusią a Polską, który wcześniej szacowano na kilka miliardów euro, wykazuje stałą tendencję spadkową. W wyniku wprowadzenia przez UE środków ograniczających, a także polskich sankcji narodowych, które naruszają prawo międzynarodowe, w ostatnich latach wstrzymano dostawy do RP szeregu białoruskich towarów (wagonów, materiałów przemysłu drzewnego, nawozów potasowych, materiałów budowlanych itp.), na które istniało zapotrzebowanie w polskiej gospodarce i które sprzyjały jej konkurencyjności.

W ostatnich latach w wyniku sankcji znacznie spadła również rola Polski jako dostawcy na Białoruś owoców, warzyw, papieru, polimerów, wyrobów z tworzyw sztucznych, leków, konstrukcji metalowych oraz części zamiennych do samochodów i ciągników, a także produktów spożywczych. Nisze zwolnione przez polskie firmy są aktywnie zapełniane przez dostawców z innych krajów, jak również przez przedsiębiorstwa krajowe.

Na obecnym etapie współpraca gospodarcza z Polską ma ograniczony charakter. Obok bezpośrednich ograniczeń sankcyjnych, relacjom handlowym przeszkadzają także bariery w sferze logistyki i rozliczeń finansowych.